İlk Yardım Eğitimi

Program Özellikleri

• T.C. Sağlık Bakanlığı Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından yürürlükte tutulan mevzuat (İlkyardım Yönetmeliği) ve uluslararası güncel resüsitasyon kılavuzları (ERC/AHA) referans alınarak standartlaştırılmış 16 saatlik Temel İlk Yardım Eğitimi müfredatı aşağıda yapılandırılmıştır.
• Modül 1: Genel İlk Yardım Bilgileri ve Hukuki Çerçeve
• İlk Yardımın Tanımı ve Temel İlkeleri: Acil tedavi ile ilk yardım arasındaki farklar, koruma, bildirme, kurtarma (KBK) basamakları.
• İlk Yardımcının Özellikleri ve Hukuki Sorumlulukları: Yetki sınırları, malpraktis riskleri, hasta/yaralı hakları ve etik ilkeler.
• 112 Acil Çağrı Merkezinin Entegrasyonu: Doğru ve eksiksiz bilgi aktarımı protokolleri, triyaj mantığı.
• Olay Yeri Güvenliği ve Tehlikelerin Yönetimi: Biyolojik, kimyasal, fiziksel risk değerlendirmesi ve kişisel koruyucu donanım kullanımı.
• Modül 2: İnsan Vücudu, Anatomi ve Yaşamsal Bulgular
• Temel Sistem Anatomisi ve Fizyolojisi: Dolaşım, solunum, sinir, hareket ve boşaltım sistemlerinin ilk yardım bağlamında işleyişi.
• Yaşamsal Bulguların Değerlendirilmesi: Bilinç durumu, solunum sıklığı ve niteliği, nabız kontrolü, vücut sıcaklığı ve deri rengi parametreleri.
• Hasta/Yaralının Birinci ve İkinci Değerlendirmesi:
• Birinci değerlendirme: Bilinç ve CAB (Dolaşım, Havayolu, Solunum) kontrolü.
• İkinci değerlendirme: Görüşme ve baştan ayağa ayrıntılı fiziksel muayene protokolü.
• Modül 3: Temel Yaşam Desteği (TYD) ve OED (Otomatik Eksternal Defibrilatör)
• Solunum Yolu Açıklığının Sağlanması: Baş-çene pozisyonu (Head tilt-chin lift), travma şüphesinde çene itme (Jaw-thrust) manevrası.
• Kardiyopulmoner Resüsitasyon (KPR / CPR) Protokolleri:
• Yetişkinlerde Temel Yaşam Desteği (30 göğüs basısı : 2 kurtarıcı soluk; 100–120 bası/dk, 5–6 cm derinlik).
• Çocuklarda Temel Yaşam Desteği (5 kurtarıcı soluk ile başlangıç ve pediatrik bası oranları).
• Bebeklerde Temel Yaşam Desteği (İki parmak / iki başparmak tekniği).
• Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) Entegrasyonu: Cihazın kurulumu, elektrotların yerleşimi, güvenlik protokolleri ve ritim analizi esnasında koordinasyon.
• Hava Yolu Tıkanıklıkları ve Yönetimi: Kısmi ve tam tıkanma ayrımı; Heimlich manevrasının yetişkin, çocuk ve bebeklerdeki uygulamaları ile bilincini kaybetmiş olguda yönetim.
• Modül 4: Kanamalar, Şok ve Sıvı Kayıpları
• Kanama Türleri ve Fizyopatolojisi: Arteriyel, venöz, kapiler kanamalar; iç ve dış kanama dinamikleri.
• Dış Kanamalarda Hemostaz Teknikleri: Doğrudan bası, basınç noktaları, bandajlama ve modern tek el/çift el turnike (tourniquet) uygulama endikasyonları.
• Şok Yönetimi: Hipovolemik, kardiyojenik, nörojenik ve anafilaktik şok belirtileri; şok pozisyonu endikasyonları ve kontraendikasyonları.
• Doğal Deliklerden Olan Kanamalar: Burun (epistaksis), kulak, ağız kanamalarında doğru yaklaşım.
• Modül 5: Yaralanmalar ve Özel Travma Durumları
• Yara Çeşitleri ve Enfeksiyon Kontrolü: Sıyrık, kesik, ezik, delici ve parçalı yaralanmalar; yabancı cisim batmalarında stabilizasyon.
• Kafa, Omurga ve Göğüs Travmaları: Kafa içi basınç artışı bulguları, omurilik felci riskine karşı immobilizasyon, açık pnömotoraks ve yelken göğüs yönetimi.
• Karın ve Pelvis Yaralanmaları: Organ sarkmalarında yaklaşım, internal kanama izlemi.
• Uzuv Kopmaları (Ampütasyon): Kopan uzvun (greft) soğuk zincir prensiplerine uygun olarak kuru ve izole transfer protokolü.
• Modül 6: Kırık, Çıkık, Burkulma ve Kas-İskelet Sistemi Travmaları
• Kas-İskelet Sistemi Yaralanmalarının Ayırıcı Tanısı: Kırık türleri (açık/kapalı), çıkık ve burkulma belirtileri.
• Atelleme ve Tespit İlkeleri: Sert, yumuşak ve anatomik atel kullanımı; eklemlerin bir üst ve bir alt eklemi içerecek şekilde sabitlenmesi.
• Kompartman Sendromu Farkındalığı: Dolaşım kontrolü (nabız, motor, duyu - NMD testi).
• Modül 7: Bilinç Bozuklukları ve Medikal Aciller
• Bilinç Değişiklikleri: Senkop (bayılma), koma dereceleri ve Koma/Derlenme (Recovery) pozisyonu uygulaması.
• Kardiyovasküler Aciller: Angina pektoris ve Akut Miyokard İnfarktüsü (AMI) semptomları ve yaklaşım.
• Nörolojik Aciller: İnme/GİA (FAST protokolü: Yüz, Kol, Konuşma, Zaman), konvülsiyon ve epilepsi krizinde havayolu güvenliği.
• Endokrin Aciller: Hipoglisemi ve hiperglisemi ayrımı, bilinç durumuna göre yaklaşım.
• Modül 8: Çevresel Aciller (Zehirlenmeler, Isı Dengesi, Boğulmalar)
• Zehirlenmeler: Solunum (CO vb.), sindirim ve emilim yoluyla zehirlenmeler; kimyasal maruziyetlerde dekontaminasyon ve Ulusal Zehir Danışma Merkezi (UZEM - 114) entegrasyonu.
• Termal Yaralanmalar: Yanık derecelendirmesi (1., 2. ve 3. derece), kimyasal/elektrik yanıkları, sıcak çarpması ve donma/hipotermi evreleri.
• Boğulmalar: Sıvı aspirasyonunda patofizyoloji, hipoksi yönetimi ve kurtarma basamakları.
• Isırık ve Sokmalar: Hayvan ısırıkları, kuduz profilaksisi gereksinimleri, akrep/yılan sokmaları ve deniz canlısı temasları.
• Modül 9: Hasta/Yaralı Taşıma Teknikleri ve Tahliye
• Acil Taşıma ve Kurtarma Prensipleri: Taşıma esnasında omurga ekseninin (baş-boyun-gövde) korunması.
• Rentek Manevrası: Araç içindeki kazazedenin patlama/yangın gibi hayati tehlikeler altında omuriliğe zarar vermeden tahliyesi.
• Sedye ile ve Sedyetsiz Taşıma Yöntemleri: İtfaiyeci yöntemi, altın beşik, kaşık ve faraş sedye kullanımı, dar alanda tahliye teknikleri.